Straffe vertelsels om en rond ‘t Veld

Iedere maand plaatsen we een originele heemkundige activiteit ‘in de kijker’. Ook een activiteit van jouw vereniging kan in de kijker komen! We zijn op zoek naar activiteiten die origineel of vernieuwend zijn, of een voorbeeldfunctie kunnen hebben voor andere organisaties. Voldoet jouw activiteit aan die criteria? Stuur dan een verslag en een aantal foto’s naar consulenten@heemkunde-vlaanderen.be, en wie weet staat jouw activiteit volgende maand op onze website.

Deze maand zetten we Davidsfonds Meulebeke en Heemkring Mulenbeca in de kijker. Tijdens de voorbije Nacht van de Geschiedenis organiseerden ze samen een succesvolle activiteit in Meulebeke. Meer dan 120 deelnemers kwamen op 22 maart luisteren naar ‘Straffe vertelsels om en rond ‘t Veld’. Triestige, spannende, amusante en ook wat pikantere verhalen…

Op 22 maart organiseerde het Davidsfonds voor de tiende maal de Nacht van de Geschiedenis. De Meulebeekse Davidsfondsafdeling nam voor de eerste keer deel en besloot er een wervelende avond van te maken op de Sint-Antoniusparochie, ook gekend als ‘t Veld. Samen met de plaatselijke heemkring Mulenbeca werden ideeën uitgewisseld en bronnenmateriaal verzameld. Vaak waren dit verhalen die nog in mindere of meerdere mate in het collectief geheugen waren blijven hangen.

Al gauw werd besloten dat de Meulebeekse Nacht van de Geschiedenis zich zou concentreren op straffe vertelsels om en rond ’t Veld. Hoe bescheiden ook, iedere gemeente, gehucht of wijk heeft vaak een schat aan verhalen. Alleen moeten ze (terug)gevonden worden en … goed verteld. Uit de schat aan verhalen en gebeurtenissen die werden verzameld, werden de meest frappante geselecteerd. Zo kwamen volgende onderwerpen aan bod tijdens de Nacht van de Geschiedenis:

Vlaanderen telt vele veldgebieden. Het waren wastines en feitelijk restanten van de stilgevallen ontginning van Vlaanderen, waarvan de laatste golf dateert van 1215-1250. Ideale vrijplaatsen aan de marge van de parochies en de samenleving. Plaatsen waar deserteurs, boeven en hoeren hun gang konden gaan. Als een vermanend teken stonden de galgen van de dorpsheren van Meulebeke en Ingelmunster tegenover elkaar op eenzelfde plaats op de grens van het Veld.

Door het Meulebeke-Ardooie Veld liep de ‘Brugsche heerwech’, een zeer oude weg die oorspronkelijk de bisschopsstad Doornik met de Noordzeekust verbond. Vanaf het midden de 18de eeuw werd dit tracé gedoofd. De Oostenrijkers voltooiden in de periode 1750-52 de steenweg van Steenbrugge naar Ingelmunster, die verder doorliep naar Kortrijk.

De nieuwe steenweg was de start van een nieuw tijdperk. In 1773 koopt de Gentse baron Theodoor de Jonghe de heerlijkheid Ardooie en het omgevende veld dat hij laat omploegen en bebossen. Enkele jaren later laat hij er zijn kasteel optrekken, dat tot op vandaag in verbouwde vorm nog steeds een architecturaal kroonjuweel is.

Tijdens de Eerste Wereldoorlog kreeg het Veld minstens twee maal het bezoek van de Duitse keizer Wilhelm II. Enkele dagen voor de capitulatie op 28 mei 1940 strandden er in het Veld verschillende ontredderde Belgische linieregimenten waar ze dekking zochten onder de lommer van haar bossen.

Het strafste verhaal was ongetwijfeld de ontknoping van de kunstroof van de – toen nog jonge – 20ste eeuw. In januari 1908 ontdekt men bij toeval het schilderij de Kruisafneming van Antoon Van Dijck op het Veld te Ardooie, gestolen uit de Onze-Lieve-Vrouwekerk van Kortrijk. Een verhaal als een thriller en dat vele gelijkenissen kent met de latere, doch nog steeds niet opgehelderde echte kunstroof van de eeuw, het paneel van de rechtvaardige rechters.

Nacht van de Geschiedenis Meulebeke

Foto's: Koen Vanderbeke

De verhalen werden in scenario’s gegoten en vier amateur-toneelspelers engageerden zich om in de huid van verschillende Veldbewoners te kruipen en zo de verhalen te brengen op een boeiende manier. De overgangen tussen de verschillende verhalen werd verzorgd door Yves Bondue die ook de avond afsloot met het Veldlied, een vergeten volkslied van ’t Veld.

Een juiste mengeling van verhalen en boeiende feiten gebracht op een creatieve manier, bleek een schot in de roos. De mysterieuze locatie midden in het bos en de historische enscenering van de ‘Straffe vertelsels’ zorgden ervoor dat een uitverkochte zaal kon genieten van lokale geschiedenis.

Het Davidsfonds Meulebeke tekent volgend jaar ook present voor de tiende editie van de Nacht van de Geschiedenis. Hiervoor werden reeds dezelfde partners aangesproken zodat samen met heemkring Mulenbeca de negende editie nog overtroffen kan worden. Met het feestthema ‘Drank’ kan dit wellicht geen probleem zijn…

Met dank aan Johan Tuytte en Frank Develtere voor het verslag. Meer foto’s vind je op Flickr.

Websites:
www.meulebeke.davidsfonds.be
www.mulenbeca.be
www.historischebronnenbrugge.be
www.davidsfonds.be/nacht/

Print Friendly, PDF & Email
Geplaatst in Activiteit in de kijker.