Erfgoedbibliotheek Hendrik Conscience: de bewaarbibliotheek voor uw heemkundige publicaties

Dit artikel verscheen in de Binnenkrant (2009, nr. 1)

Vijf jaar geleden sloot Heemkunde Vlaanderen vzw met de Erfgoedbibliotheek Hendrik Conscience, zoals de Stadsbibliotheek sinds mei 2008 officieel heet, een samenwerkings­overeenkomst af die vanaf 1 januari 2004 van start ging. Deze overeenkomst betrof de overdracht van de tijdschriftencollecties van zowel Heemkunde Vlaanderen vzw als de provinciale koepelverenigingen voor heemkunde naar de Erfgoedbibliotheek Hendrik Conscience.

De overeenkomst houdt ook in dat sindsdien alle heemkundige kringen, die lid zijn van de koepelvereniging van hun provincie, hun tijdschriften en jaarboeken gratis deponeren bij deze erfgoedbibliotheek, die sindsdien optreedt als bewaarbibliotheek voor Heemkunde Vlaanderen vzw en de aangesloten koepels en kringen.

Begin 2009 kunnen we met genoegen vaststellen dat deze afspraak over deponering door bijna alle Vlaamse heemkundige kringen voorbeeldig wordt opgevolgd. Meer dan 200 aangesloten heemkundige kringen sturen hun tijdschrift en/of jaarboek (al dan niet via levering aan de voorzitter van de koepel, zoals voor Heemkunde Limburg het geval is, of via de algemene vergadering van Heemkunde Oost-Vlaanderen) intussen naar de Erfgoedbibliotheek Hendrik Conscience.

Het aantal heemkundige tijdschriften of jaarboeken dat ondertussen deel uitmaakt van het fonds “lopende abonnementen” in de erfgoedbibliotheek, hier gerangschikt per provincie, bedraagt volgens de laatste telling van 16 februari 2009:

  • Antwerpen                                      70
  • Vlaams-Brabant                            35
  • Limburg                                            49
  • Oost-Vlaanderen                           51
  • West-Vlaanderen                          35
  • Overkoepelend (Ons Heem)        1
  • Totaal:                                            241

De Erfgoedbibliotheek Hendrik Conscience gaat jaarlijks van al deze tijdschriftentitels na of ze vlot binnenkomen, rekening houdend met de periodiciteit (verschijningswijze). Van deze 241 titels kunnen we vaststellen – ook op 16 februari 2009 – dat ruim 91 % vlot binnenkomt.

De website van de Erfgoedbibliotheek Hendrik Conscience, www.consciencebibliotheek.be, voorziet een link naar een overzicht van elk van deze heemkundige tijdschriften en jaarboeken en hun aanwezigheid in de erfgoedbibliotheek. Deze lijst wordt up-to-date gehouden, dus op het moment waarop u dit leest, kunnen het er inmiddels méér zijn!

Mogelijk is uw kring (sinds kort?) ook lid van Heemkunde Vlaanderen vzw en geeft ook uw vereniging een tijdschrift of jaarboek uit, maar had u eerder geen weet van de samenwerkingsovereenkomst zoals hier beschreven. Als uw periodieke publicatie nog niet werd gedeponeerd – en dus ook nog niet voorkomt op de lijst die u terugvindt op de website van de Erfgoedbibliotheek Hendrik Conscience – nodigen wij u hierbij uit dit alsnog te doen.

Dat alle heemkundige tijdschriften en jaarboeken volgens de overeenkomst in de Erfgoedbibliotheek Hendrik Conscience worden gedeponeerd, is niet alleen buitengewoon interessant voor de erfgoedbibliotheek zelf maar ook voor uw vereniging en al wie op zoek is naar heemkundige informatie.

Wegens een gebrek aan middelen kan Heemkunde Vlaanderen vzw zelf geen toegankelijke en bereikbare bibliotheek uitbouwen. De Erfgoedbibliotheek Hendrik Conscience daarentegen verzamelt al jarenlang heemkundige publicaties en beschikt over de nodige knowhow, personeel en infrastructuur voor de langetermijnbewaring van dit bijzondere erfgoed. Met deze samenwerkingsovereenkomst is het voortbestaan van de tijdschriftencollecties verzekerd en kan Heemkunde Vlaanderen vzw haar financiële middelen inzetten voor andere prioritaire doelstellingen van de vereniging: ondersteuning van heemkringen, de organisatie van studiedagen, colloquia,…

De tijdschriften zijn voor iedereen beschikbaar en makkelijk opvraagbaar. Iedere geïnteresseerde en/of onderzoeker kan het materiaal ten allen tijde consulteren bij de Erfgoedbibliotheek Hendrik Conscience, die van maandag tot zaterdag gratis toegankelijk is. Alle publicaties in het bezit van de Erfgoedbibliotheek Hendrik Conscience, dus ook alle titels van de heemkundige tijdschriften, zijn in de online catalogus terug te vinden, wat gericht zoeken een pak gemakkelijker maakt. Ook de titels van themanummers worden beschreven en in de catalogus gelinkt aan het tijdschrift waartoe ze behoren. Heemkunde Gouw Antwerpen en Heemkunde Limburg voorzien bovendien achteraan hun tijdschrift (resp. Gouwtijdschrift en Heemkunde Limburg) een opsomming van de inhoudstafels of index van tijdschriftartikelen van de heemkundige tijdschriften binnen hun provincie. Uiteraard kunnen deze “koepeltijdschriften” en ook de andere – Nieuwsbrief van het Verbond voor Heemkunde Vlaams-Brabant, West-Vlaamse sprokkelingen en het Contactblad van Heemkunde Oost-Vlaanderen – in de Erfgoedbibliotheek Hendrik Conscience worden geraadpleegd.

Heemkunde Vlaanderen vzw is tevens met de Erfgoedbibliotheek Hendrik Conscience overeengekomen dat elke heemkundige vereniging die beschikt over een webstek, recht heeft op een directe link naar de collectie van de erfgoedbibliotheek. U kan dus een link plaatsen op uw website, waardoor elke bezoeker online kan zoeken in de collectie van de Erfgoedbibliotheek Hendrik Conscience (via www.consciencebibliotheek.be). Het inwinnen en opzoeken van informatie zal hierdoor aanzienlijk sneller en accurater verlopen.

De afdeling Collectievorming van de Erfgoedbibliotheek Hendrik Conscience kijkt alle heemkundige tijdschriften systematisch na, om te zien of hierin nieuwe uitgaven worden aangekondigd. Als dit het geval is, neemt de erfgoedbibliotheek contact op met de uitgevende kring in kwestie, om deze publicatie(s) aan te kopen. Uiteraard worden ook deze uitgaven in de online publiekscatalogus opgenomen, en worden ze net als de tijdschriften voor altijd in goede omstandigheden bewaard en ter beschikking gesteld voor eender wie ze wil raadplegen in de leeszaal.

Indien u in uw archief nog exemplaren van nummers van uw tijdschrift heeft liggen die  volgens de bezitsaanduiding in de online publiekscatalogus van de erfgoedbibliotheek ontbreken, zullen deze uiteraard zeer welkom zijn. Neemt u in dat verband zeker contact op met de verantwoordelijke van de tijdschriftencollectie, Marcel van den Heuvel.

Tenslotte bent u uiteraard steeds van harte welkom voor een bezoek achter de schermen van de Erfgoedbibliotheek Hendrik Conscience. Neemt u ook hiervoor gerust contact op.

Graag danken wij alle kringen die hun tijdschrift deponeren voor hun steun en medewerking!

 

Erfgoedbibliotheek Hendrik Conscience

Afdeling Tijdschriften

Hendrik Conscienceplein 4

2000  Antwerpen

marcel.vandenheuvel@stad.antwerpen.be

Tel: 03 / 206 87 39

www.consciencebibliotheek.be

 

Print Friendly, PDF & Email
Geplaatst in Varia.