Zet de rituelen van je jeugdbeweging in de kijker op Erfgoeddag

In elke jeugdbeweging zijn er dingen die tijdens de wekelijkse ontmoetingen gebeuren die iedereen kent: van een vierkantsformatie als beginmoment, over een spel dat al jaren wordt gespeeld, het geven van bijnamen of totems en het gebruiken van typische uitdrukkingen die buitenstaanders niet begrijpen, het welkom heten van nieuwe leden en het afscheid van de oudsten tot het zingen van bepaalde stapliedjes, nazingliedjes en uitbeeldliedjes.

Ook de kampen van de jeugdbeweging zitten vol klassiekers, tradities en rituelen: het gerecht dat elk jaar opnieuw het kamp compleet maakt, de liedjes die al sinds mensenheugenis worden gezongen bij het kampvuur. Maar ook: een kampspel dat al jaren wordt gespeeld, themadagen en bezoekdagen in een speciaal kleedje, een groet of ritueel om wakker te worden, liedjes zingen voor het eten, het eigen kampmeubilair en de hoogstnoodzakelijke hudo sjorren …

ChiroStokkel_web ScoutsRumbeke_2015_taart_bezoekdag

Zet deze jeugdbewegingsrituelen in de kijker tijdens je erfgoeddagactiviteit in 2016! Enkele inspirerende tips en voorbeelden voor mogelijke activiteiten rond dit thema:

  • Maak een tentoonstelling over de kamptradities van je jeugdbeweging en hang het verzamelde materiaal met wasdraden op aan een gesjorde constructie. Als het bij je jeugdbeweging een kunst is om telkens een andere hudo te bouwen (zoals bv. Bij Scouts Ten Berg) maak dan een hudo ter plaatse en presenteer alle foto’s en hudo-boeken van vroeger.
    KSA Herdersem sjorde bv. deze tentoonstelling (zie pagina 9) bijeen.
  • Hou een opendozendag over je leukste jeugdbewegingstradities. Geef al je leden of al je leiding een doos en een kaartje met een vraag erop. De bedoeling is dat zij het antwoord op de vraag uitwerken in een kijkdoos. Met kopies van oude foto’s, voorwerpen en teksten gaan ze aan de slag. Voorbeeldvragen zijn: Wat is volgens jou onze leukste traditie op kamp? Wat is volgens jou onze oudste traditie: wat doen we elk jaar opnieuw? Wat is ons leukste spel dat we jaar na jaar steeds opnieuw spelen? Je kan er ook voor kiezen om samen met de leiding de leukste en oudste tradities te selecteren en elke leeftijdsgroep een doos laten maken over één traditie. Ook creatieve oud-leiding kan natuurlijk ingeschakeld worden.
  • Je kan een tentoonstelling over je leukste rituelen ook presenteren in geverfde kringloopwinkelmeubels of in kleurrijke zelfgeknutselde kaders. In elke lade van ladekast kan je zo een ander aspect van een ritueel uit de doeken doen. De ideale locatie is natuurlijk je eigen lokaal! Maar ook een zaal van het lokale museum is een optie of je kan ook de tenten van de jeugdbeweging opzetten en inkleden als tentoonstellingsruimten waarbij je bv. in elke tent een andere traditie aan bod laat komen.
  • Roep vroegere leden van de muziekkapel, vendelgroep of wimpelgroep op om samen met de huidige leden op te treden. Koppel er een kleine voordracht of tentoonstelling aan i.v.m. het verleden van je traditie.
  • Speel samen met oud-leiding, oud-leden en huidige leden en leiding het favoriete spel dat al jaren meegaat in je jeugdbeweging. Interview vooraf enkele oud-leiders over dit spel en toon op Erfgoeddag enkele fragmenten van deze interviews samen met enkele spelattributen en foto’s uit het verleden/heden.
  • Koppel aan één van bovenstaande activiteiten een ‘museum voor één dag’. Je kan immers ook een tentoonstelling organiseren door een oproep te lanceren bij leden, leiding, kookploegen en oud-leiding. Stuur een feestelijke uitnodiging naar al deze mensen en vraag hen of ze op Erfgoeddag naar het lokaal willen komen en iets wat een leuke of oude traditie van je jeugdbeweging illustreert willen meebrengen. Geef enkele voorbeelden: een foto, het recept van het kampgerecht, een fluit of leidingsbelofte (zoals bij Chiro Stokkel)…. Voorzie steeds invulkaartjes om hun naam, leidingsjaren, (indien relevant: wat ze meebrachten), wat het ritueel voor hen betekende en waarom ze het ritueel in stand willen houden te noteren. Organiseer op het einde van de dag een ‘plechtige’ opening met een receptie en toespraken. Neem zeker een foto van elk voorwerp en het bijhorend verhaal. Nadien kan je deze in een museumkrantje of op je website bundelen.
  • Heeft je jeugdbeweging ook een traditioneel kampgerecht dat al jaren meegaat? Maak het gerecht en stel het tentoon in een openstaande oude frigo! Vul de frigo aan met foto’s uit de oude doos en het ‘authentieke’ recept. Laat getuigenissen van leiders en leden over dit favoriete gerecht horen door een mp3-speler met houder achterin de ijskast te plaatsen.

Bijkomende tips:

Erfgoeddag 2016 vindt plaats op zondag 24 april 2016. Wil ook jij je tradities en rituelen op Erfgoeddag in de kijker plaatsen? Dien dan zeker je activiteit uiterlijk op zondag
17 januari 2016 in via
www.erfgoeddag.be/inschrijving (of schakel de lokale erfgoedvereniging in om dit voor jou te doen).