Heemkunde Actueel 2016

Op zaterdag 19 november organiseert Heemkunde Vlaanderen de jaarlijkse studienamiddag Heemkunde Actueel. Deze zesde editie, die opnieuw plaatsvindt in Mechelen, richt zich op iedereen die zich wil laten inspireren door de (meer)waarde en het belang van heemkunde en lokaal erfgoed.

Lokale erfgoedverenigingen zijn voor gemeenten vaak van onschatbare waarde. Ze brengen niet alleen het verleden van een lokale gemeenschap in kaart, maar ontsluiten lokaal erfgoed op laagdrempelige manieren. Het onderzoek naar ons verleden is in voortdurende beweging. Uit welke vernieuwende onderzoekstechnieken en methodologieën kan de hedendaagse heemkundige putten? Welke nieuwe bronnen staan ter beschikking?

Op het einde van de dag maakt Heemkunde Vlaanderen haar nieuwe Ambassadeur Heemkunde Vandaag 2016 bekend.

Programma

12u Onthaal met broodjeslunch (broodjes voorzien tot 12u45)
13u Welkomstwoord
13u15 Keuze uit drie sessies

  • Sessie 1 Nieuws uit mijn regio: historisch, actueel en digitaal
    Susanna De Schepper (Vlaamse Erfgoedbibliotheek) en Karen Vander Plaetse (Vlaams instituut voor Archivering)
    Kranten zijn een belangrijke bron. Het Vlaams Instituut voor Archivering (VIAA) en de Vlaamse Erfgoedbibliotheek werken actief aan het behoud en het toegankelijk maken van deze historische publicaties. Aan de hand van Abraham (een online catalogus van 7200 Belgische krantentitels bewaard in meer dan honderd Vlaamse erfgoedinstellingen) en Nieuws van de Groote Oorlog (een van de grootste gespecialiseerde databanken van persmateriaal uit de Eerste Wereldoorlog), helpen we u navigeren doorheen het digitale krantenlandschap.
  • Sessie 2 Met de rug tegen de muur: tekstaffiches WOI en crowdsourcing
    Tim De Doncker (Stadsarchief Gent en UGent)
    Tekstaffiches vormen de belangrijkste bron voor de geschiedenis van het dagelijks leven in België tijdens de Eerste Wereldoorlog. Deze affiches werden gebruikt om de bevolking in te lichten over het wel en wee van de oorlog en de consequenties van de strijd voor mens en dier. Ze laten ons toe verder te kijken dan het militaire en het leven in oorlogstijd in bezette gebieden beter te begrijpen. Helaas zijn dergelijke affiches amper toegankelijk. Kan crowdsourcing een oplossing bieden? Aan de hand van een voorbeeld uit de praktijk worden de pro’s en contra’s van crowdsourcing geschetst.
  • Sessie 3 Onbekend is (nog) onbemind? Bisdomarchieven en hun onderzoekspotentieel voor heemkundigen.
    Gerrit Vanden Bosch (Aartsbisschoppelijk Archief Mechelen)
    In de uiteenzetting zal eerst kort de structuur en historiek worden geschetst van de Belgische bisdomarchieven. Vervolgens zal nader worden ingegaan op concrete bronnenreeksen die voor heemkundigen en lokale onderzoekers van belang zijn. Tenslotte zal aandacht besteed worden aan toegankelijkheid en raadplegingsmodaliteiten van bisdomarchieven.
14u30 Keuze uit drie sessies

  • Sessie 4 De ODIS-databank als instrument voor lokaal historisch onderzoek
    Joris Colla (KADOC) en Peter Heyrman (KADOC)
    ODIS (http://www.odis.be) is de grootste historische onlinedatabank van Vlaanderen. U vindt er een schat aan unieke informatie terug: historische feiten over beroemde en minder beroemde personen, geschie­denissen van organisaties en gebouwen, gegevens over gekende en minder gekende gebeurtenissen en informatie over archieven en tijdschriften. Tijdens deze workshop stellen we ODIS voor en geven we u een overzicht van de mogelijkheden die de databank biedt voor lokaal historisch onderzoek. Zo kan u nadien gemakkelijk zelf op zoek gaan naar informatie!
  • Sessie 5 Oude kaarten bij je thuis. Een kennismaking met Cartesius.
    Marc Carnier (Rijksarchief Leuven)
    In 2015 ging de portaalsite Cartesius online. 60.000 oude kaarten of luchtfoto’s werden zo voor iedereen toegankelijk. In deze sessie worden de inhoud en de mogelijkheden van de site voorgesteld en getoond hoe u het meest efficiënt hierin kunt zoeken.
  • Sessie 6 Inventarisatie van graftekens- een uitdaging voor heemkunde.
    Linda Van Santvoort (UGent en Epitaaf vzw)
    Epitaaf vzw ontwikkelde in 2004 een inventarisatiefiche voor de registratie van graftekens. Intussen is die fiche bijgewerkt en afgestemd op de huidige regelgeving (onroerend erfgoeddecreet 2015). Tijdens de workshop zal ingegaan worden op de methode voor registratie zoals die in deze fiche wordt voorgesteld en zullen een paar cases illustreren hoe door samenvoegen van informatie het grafteken in al zijn aspecten (materieel en immaterieel) belicht kan worden. De voorbeelden die getoond worden zijn tot stand gebracht in samenwerking met studenten van de Universiteit Gent (Opleiding kunstwetenschappen) en illustreren ook hoe de informatie in de context van publiekswerking visueel kan worden ontsloten (i.f.v. erfgoeddag/ Open monumentendag).

15u30    Uitreiking titel Ambassadeur Heemkunde Vandaag 2016

16u        Receptie

Praktisch

Inschrijven kan tot en met 12 november. De deelnameprijs van 15 euro per persoon mag overgeschreven worden op rekeningnummer IBAN: BE79 0682 2185 9033 (BIC: GKCCBEBB) met vermelding ‘Heemkunde Actueel’. Je inschrijving is definitief na ontvangst van de inschrijving en de betaling.

Congres- en Erfgoedcentrum Lamot, Van Beethovenstraat 8-10, 2800 Mechelen

Bereikbaarheid met openbaar vervoer: vanuit het NMBS-station Mechelen te voet (10 minuten wandelen) of met de centrumpendel, bus 1 (richting Nekkerspoel – halte Botermarkt)

Parkeermogelijkheid in de stadsparking Q-park Lamot of op de goedkopere randparkings Zandpoortvest 1 en 2 (voor wie vanuit Brussel komt) en Rode kruisplein (voor wie vanuit Antwerpen komt). Deze parkings bevinden zich op wandelafstand van Lamot.

www.lamot-mechelen.be

Print Friendly, PDF & Email
Geplaatst in Studiedagen.