Erkenning voor het immaterieel cultureel erfgoed: garnaalvisserij te paard en de frietkotcultuur.Erkenning voor het immaterieel cultureel erfgoed: garnaalvisserij te paard en de frietkotcultuur.

Recent mochten we twee keer goed nieuws vernemen over Vlaams immaterieel erfgoed. Op 4 december 2013 werden de garnaalvissers te paard aan de Belgische kust toegevoegd aan de Representatieve Lijst van het Immaterieel Cultureel Erfgoed van de mensheid. Op 10 januari 2013 was het weer raak: minister van cultuur, Joke Schauvliege, voegde de frietkotcultuur toe aan de inventaris immaterieel erfgoed Vlaanderen. Maar wat betekent dit voor deze tradities?

Immaterieel cultureel erfgoed of kortweg ICE, is het ontastbaar erfgoed dat door een erfgoedgemeenschap, een enthousiaste groep mensen, gedragen wordt. Het is iets dat steeds wordt doorgegeven van generatie op generatie, en maakt daardoor deel uit van het DNA van een gemeenschap. We spreken hier zowel over sociale gebruiken en feestelijkheden, als over mondelinge tradities en opvoeringen, ambachten en technieken of praktijken i.v.m. de natuur (zoals speciale teelten),… Noem maar op! In elke gemeente of lokale gemeenschap in Vlaanderen zijn er wel voorbeelden van dit immaterieel erfgoed terug te vinden. Wie dit immaterieel cultureel erfgoed wil ontdekken neemt best eens een kijkje op de website www.immaterieelerfgoed.be .

Vlaanderen kent ook een officiële erkenning van dit uitzonderlijke erfgoed: de inventaris van immaterieel erfgoed in Vlaanderen.Erfgoed dat erkend wordt, krijgt een grotere zichtbaarheid en de erkenning zorgt er ook voor dat er bewust met dit erfgoed wordt omgegaan. Deze lijst telt nu al 38 elementen, waarvan de frietkotcultuur het meest recente voorbeeld is.
De Belgische frietkotcultuur is aan deze lijst toegevoegd omdat het ambacht van het frieten bakken enerzijds, en de sociale beleving rond ‘het frietkot’ anderzijds, uniek is in de wereld. ‘Het frietkot’ maakt dan ook deel uit van het leven van bijna elke Belg. Doordat de frietkotcultuur nu op deze lijst staat kan de kennis van dit typisch Belgisch fenomeen via de betrokken erfgoedgemeenschappen worden uitgebouwd en gedocumenteerd en verder worden ontwikkeld.

Erfgoed dat op de inventaris van Vlaanderen staat, maakt ook kans om op de Representatieve Lijst van het Immaterieel Cultureel Erfgoed van de mensheid terecht te komen. Deze lijst van UNESCO is niet te verwarren met de werelderfgoedlijst, die vooral culturele en natuurlijke sites bundelt. De representatieve lijst van UNESCO wil een wereldwijde staalkaart van het immateriële culturele erfgoed zijn, ondanks het feit dat immaterieel erfgoed vaak een zeer lokale aangelegenheid is.
De garnaalvissers te paard aan onze Belgische kust hebben dus internationale erkenning gekregen als waardevol immaterieel erfgoed omdat deze kleine, lokale traditie de verbondenheid tussen mens, dier en de maritieme natuur beklemtoont. De garnaalvisserij te paard maakt, zeker in Oostduinkerke, deel uit van een eigen identiteit en wordt in familieverband door de ervaren garnaalvissers aan de jongere generaties doorgegeven. Redenen genoeg voor de UNESCO om dit waardevolle erfgoed te erkennen. Dit label zorgt voor een grotere visibiliteit en (waar)borgt het erfgoed voor de toekomst.

Wil je meer weten over immaterieel cultureel erfgoed, de garnaalvissers of de frietkotcultuur, neem dan eens een kijkje op www.immaterieelerfgoed.be of schrijf je in voor onze cursus ICE.

Geplaatst in Beleid.